Frans Hals en de modernen is een tentoonstelling die nog tot en met 24 februari is te zien in het Frans Hals Museum in Haarlem.

Zelf zijn we er vrijdag aan het eind van de middag geweest. Haarlem is maar een half uurtje met de trein vanuit Den Haag (als je geluk hebt).

Voor liefhebbers van de werken van Hals een leuke tentoonstelling. Maar zelfs een grotere aanrader voor wie geïnteresseerd is in kunstgeschiedenis in het algemeen.

Frans Hals

Hoewel hij er zelf niet echt rijk van schijnt te zijn geworden, was Hals tijdens zijn leven (1582 – 1666) geen onverdienstelijk schilder. Heel in het kort zou je kunnen zeggen dat Hals voor zijn tijd een moderne kunstenaar was. Hij schilderde vooral portretten en groepsportretten. Veelal op een manier die voor die tijd ongebruikelijk was. Verschillende groepsportretten vertonen dynamiek alsof het een spontane momentopname is.

Individuele portretten door Hals staan er om bekend dat zij, naast een natuurgetrouwe afbeelding, ook een indruk van het karakter van de geportretteerde weergeven.

Frans Hals maakte mensen nooit mooier dan ze in werkelijkheid waren. En zijn wat ruwe schilderstijl leidde er soms toe dat een enkele opdrachtgever het idee had dat het schilderij eigenlijk niet helemaal af was.

Naast opdrachten maakte Hals ook verschillende portretten van het volk dat hij dagelijks om zich heen zag op straat en in de kroeg. Hierbij had hij alle artistieke vrijheid en geen rekening te houden  met een mogelijk norsige opdrachtgever. Portretten als dat van Malle Babbe  (die niets heeft te maken met de Malle Babbe uit enkele populair Nederlands-talige liedjes uit je jaren ’70) en verschillende kinderportretten zijn hiervan het resultaat.

Ongeveer tweehonderd jaar na zijn dood werd Frans Hals herontdekt. Hij werd enorm bewonderd door laat 19e-eeuwse kunstenaars als Édouard Manet, Max Liebermann en Vincent van Gogh. Zij waren ze zeer onder de indruk van zijn losse toets en ruwe schilderstijl, die eigenlijk al ‘impressionistisch’ overkwam.

De tentoonstelling in het Frans Hals Museum toont duidelijk de invloed die Hals op deze moderne schilders heeft gehad. Veel van hen kwamen in het museum in Haarlem zijn werken, of details daarvan, naschilderen. Als oefening of studie voor een eigen werk en altijd met veel respect voor de oorspronkelijke kunstenaar Frans Hals.

Door werken van Hals te zien in relatie tot het virtuoze werk van de moderne kunstenaars die hij inspireerde, wordt inzichtelijk hoe modern Frans Hals was in zijn tijd.